Circulaire economie en landbouw

Circulaire economie en landbouw

In de circulaire economie staat het sluiten van materialenkringlopen centraal. Het concept is de laatste jaren niet meer weg te denken uit het Vlaamse en Europese beleid. De traditionele land- en tuinbouw werkt met natuurlijke kringlopen, denk aan water, nutriënten en bodem. Maar door de industrialisering is ook deze sector geëvolueerd naar een efficiënt, maar lineair systeem van ontginning en uitputting. Een nieuw rapport verkent de mogelijkheden van circulaire economie voor de Vlaamse land- en tuinbouw.

Drie circulaire bedrijfsmodellen

Een landbouwer kan aan de slag gaan met drie modellen:

  • In het kringloopbedrijfsmodel probeert hij als voedselproducent zoveel mogelijk de kringloop te sluiten op het landbouwbedrijf zelf.
  • In het verwaardingsmodel is hij leverancier van grondstoffen in een sectoroverschrijdende keten, gebaseerd op biomassa.
  • In het multi-actor- en multifunctioneel landbouwmodel is het landbouwbedrijf een schakel in een circulaire, verstedelijkte omgeving, waar het diverse functies vervult en samenwerkt met andere actoren, zoals burgers, ngo’s en lokale besturen. 

Het nieuwe van de modellen zit in het sterk innovatieve en technologische karakter. De complexe ketens en de samenwerking met een veelheid aan sectoren en actoren, zijn vaak nog onontgonnen terrein in de landbouwsector.

Circulair denken ontkiemt

De land- en tuinbouw concentreert zich momenteel vooral op efficiëntie en lage kosten. Toch zijn er ontluikende kiemen van circulair denken en handelen in de land- en tuinbouw: een agro-ecologisch biobedrijf, valorisatie van reststromen, stadslandbouwprojecten, enz. De meeste initiatieven zijn kleinschalig en kampen vaak met technische en organisatorische uitdagingen en onzekerheid over het economisch rendement.

Elke landbouwer-ondernemer moet zelf de analyse maken of hij zich in de circulaire economie kan inschalen. Een voorwaarde is dat de landbouwer kennis en inzicht verwerft, nieuwe technologieën implementeert en investeringen doet. Een aantal randvoorwaarden kunnen een circulaire systeemverandering bevorderen: stimuleren van innovatie en kennisuitwisseling, samenwerking mogelijk maken, slim ruimtelijk plannen, stad en omliggend platteland verbinden en sensibiliseren van de consument.

Lees het volledige rapport Back to basics, circulaire economie en landbouw.

 

Bron: Van Buggenhout E., Vuylsteke A. & Van Gijseghem D. (2016) Back to basics? Circulaire economie en landbouw, Departement Landbouw en Visserij, afdeling Monitoring en Studie, Brussel.
Datum: 17-05-2016

Circulaire economie en landbouw

Meer items
by

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief

x